İnsan ömrü geçtiğimiz yüzyıla kıyasla uzuyor. 1900’lerin başında ortalama yaşam süresi 30-35 yılken 100 yıl sonra ömür beklentisinin yaklaşık 2 katına çıktığını görüyoruz. O dönemlerde ölüm sebebi daha çok enfeksiyonlar iken şimdilerde kalp damar sağlığı ile ilgili olan hastalıklar bizim yaşamlarımız için en büyük tehdidi oluşturuyor.
Bizler insanoğlu olarak zaman içerisinde sağlık açısından yaşadığımız darboğazlara çözüm olarak bulduklarımız sayesinde günümüzde artık 80 yaşına kadar yaşayabilsek hatta bunu daha da uzatmanın yollarını arasak da maalesef çocuklarımız için aynı durum söz konusu değil.
Çocuklarda kronik hastalıkları daha erken yaşlarda ve sık görmemiz nedeni ile ömür beklentisi azalıyor ve bu durum bizi şu çarpıcı gerçekle karşı karşıya bırakıyor;
“İlk defa bir nesil olarak bizler kendimizden önce çocuklarımızın ölümüne şahit olabiliriz”.
Oldukça korkutucu ama bir o kadar ihtimal dahilinde olan bu gerçeğin gerekçeleri de var elbette; çocuklarda kronik hastalıkların hızı öngörülemez bir şekilde artıyor.
Bu kronik hastalıklara yakından baktığımızda obezite de 3 kat artış, hipertansiyon ve kardiyovasküler hastalıklarda 2 kart artış, diyabet açısından ise yaklaşık %40 lık bir artış var. Sadece bunlarda değil, günümüzde her 5 çocuktan 1’inde egzama, 10 çocuktan 1’inde ise astım görüyoruz. 20 kişilik bir sınıfta bulunan çocuklardan en az 2 tanesinde dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu ya da en az 2’sinde davranış sorunları görmekteyiz. Her 3 ergenden 1’inde anksiyete, 3 ergen kızdan 1’inde intihar düşüncesi ve 5 taneden 1’inde ise bir intihar planı var. 10 da 1’inde ise intihar girişimi mevcut. Dolayısıyla bu artan kronik hastalıklar ya da bunların ileriki yaşlarda yaratabileceği komplikasyonlar, sekeller yüzünden çocuklarımızın ömür beklentisinde düşüş, uzun yaşamaları mümkün olsa bile yaşam kalitesinde kötüleşmeyi görüyoruz.
Bütün bu hastalıkların görülme sıklığının artmasının ardında birçok faktör yatıyor; beslenme şekilleri, uyku düzeni, aktivite düzeyi, ekran maruziyeti, çocuğun kendisi ile olan ilişkisi, aile ve arkadaşlarla olan ilişkileri gibi. İster fizyolojik ister psikolojik olsun ölüme yol açabilecek hastalıkların ortaya çıkmasına ve yaygınlaşmasına neden olan bu risk faktörlerine diğer taraftan baktığımızda ise bunların değiştirilebilir olduğunu da görüyoruz.
Ebeveynleri olarak sizler, çocuk doktorları olarak bizler ya da çocuk ile ilgili çalışan bütün ilgili kişi ve kurumlar hep birlikte bu konularda gerekli müdahaleler ve iyileştirmeleri yaparsak karşı karşıya kalma ihtimalimiz olan bu ürkütücü gerçeğin yönünü de değişebiliriz, fakat önce “farkında” olmalıyız.
Çocuklarımızın beslenme şekillerinin onları hastalandırdığını, yaşadığımız kentlerde, modern dünyamızda sürdürdüğümüz hareketsiz yaşamlarımızın tıpkı birer virüs ya da bakteri kadar tehlikeli olduğunu, izole olmanın yalnızlaşmanın sosyalleşememenin kalp krizi kadar ölüme götürebilecek bir neden olduğunu, ailesi ile güvenli bağlar kuramayan, görülmeyen duyulmayan çocukların içinde şiddet eğiliminin arttığının fark edip önlem almalıyız.
İyileştirmeler ise oldukça basit; sağlıklı mutfak dönüşümü ve dengeli beslenme yaparak, çocuklarımızın okul menülerinin düzenlenmesini sağlayarak, ekran maruziyetini azaltarak, hatta belli bir yaşın altına sosyal medya yasağı getirerek, çocuklarımızın her gün en az 60 dakika aktif spor yapmasını destekleyerek, uyku kalitesini arttırmak için yapay ışık maruziyetlerini azaltarak, minimal oda düzenine geçerek, her gün 2 saat doğa yürüyüşü ya da iki haftada bir iki gün doğada vakit geçirerek çocuklar arasında artan kronik hastalıkların önüne geçebilir ve bir nesli güvenle sağlıklı erişkin yaşlarına ulaştırabiliriz.
Sorularınızı birlikte değerlendirelim.
Randevu al


